Depresyon Nedir?
Hayatın belirli noktalarında zor dönemlerden gecen bireyler bu zorlayıcı dönemlerin bir sonucu olarak hem psikolojik olarak hem duygusal olarak kendilerini iyi hissetmeyebilirler. Her insanın bu sorunlarla baş etme becerilerine göre değişmekle birlikte bu duyguların yaşandığı dönemler kişiden kişiye ve baş edilen duygunun yoğunluğuna göre değişebilmektedir. İçinde bulunduğumuz kötü dönem belirli bir süreyi aştıysa ve bu kötü ruh hali bizim genel gündelik yaşantımıza etkide bulunuyor ve hayatımızın akşına engel oluyorsa bu noktada bir depresyonun varlığından şüphelenebiliriz.
Depresyon, herhangi bir sebebe dayanan veya bazen de sebepsiz bir şekilde bireyin sürekli mutsuz, karamsar, düşük enerjili ve genel olarak hayatın zevklerinden uzaklaştığı bir ruh sağlığı sorunu olarak karşımıza çıkar. Kişiden kişiye ve mevcut duruma göre değişmekle birlikte depresyon bazen kısa süreli olarak yaşanabilirken aynı zamanda uzun süreli olarak yıllarca maruz kalınabilen bir rahatsız olarak görülebilmektedir. Modern dünyamızın en yaygın ruhsal sorunlarından olan ve neredeyse herkesin bu konu hakkında az da olsa fikir sahibi olduğu depresyon, sadece ruhsal bir problem olarak karşımıza çıkmaz. Depresyonun sebep olduğu duygusal anormallikler aynı zamanda fiziksel rahatsızlıklara da doğrudan etki etmektedir.
Depresyon Belirtileri
Her insanın yaradılışı farklı olduğundan ve bunun bir sonucu olarak da her bireyin kendine özgü bir benliğe sahip oluşu, duygusal ve fiziksel sorunların yansımalarının aynı şekilde her kimlikte farklı depresyon belirtilerine sahip olacağı sonucunu doğurmaktadır. Bazıları üzgün bir ruh halinde çok yemek yerken bazıları ise ciddi bir iştahsızlık sorunu yaşayabilir. Herkes için çoğunlukla genel geçer olan ve temel olarak yaşanan bazı duygudurumları ve fiziksel depresyon belirtilerini sıralayacak olursak;
- Sürekli üzgün ve mutsuz ruh hali
- Odaklanma sorunu
- Cinsel istekte azalma
- İştah da artış ya da azalma
- Gündelik görevler için motivasyon eksikliği
- Kişisel bakımda azalma
- Uyku problemleri yaşamak (fazla ya da az uyumak)
- Değersiz benlik algısı
- İntihar düşüncesi
- Sürekli yorgunluk ve enerji kaybı
Depresyon Nedenleri
Depresyona neden olan faktörleri tek bir başlık altında toplamak yanlış olacaktır çünkü depresyon çok katmanlı bir yapıya sahiptir. Depresyon birçok nedenden kaynaklansa da profesyoneller bir dizi genetik, biyolojik ve sosyal faktörlerin bir etkileşimi sonucunda ortaya çıktığı konusunda hemfikirlerdir.
Öncelikle bireyin gündelik hayatında karşılaştığı çeşitli durumlar bir depresyon durumunu tetikleyebilmektedir. Bir ilişkinin sonlanması, yakın birisini vefatı, iş kaybı, belirli hedeflere ulaşamamak, kronik bir rahatsızlık, ekonomik problemler, sınav kaygısı gibi hayata dair olumsuz birçok durum doğrudan depresyona sebep olabilir.
Tüm bunların yanında genetik faktörlerde aynı şekilde depresyon için önemli bir rol oynaktadır. Genetik yatkınlık ve depresyonun aile içinde görülme sıklığı bir genetik aktarımın da habercisi olabilir. Bu tür genetik aktarımlar da daha çok beyin yapılarında kimyasal değişiklikler görülür. Bu kimyasallar daha çok nörotransmiter olarak isimlendirilen ve sinir sisteminin birçok işlevinden sorumlu olan kimyasallardır. Bu kimyasal değişikliler de hormonal dalgalanmalara sebep olur ve bu hormonal bozukluklar da depresyonun biyolojik nedenleri arasındadır.
Depresyon Psikolojik değerlendirmesi Nasıl Konur?
Depresyonun değerlendirme ve destek süreci belirli kriterler doğrultusunda ve alanında profesyonel kişi ve kuruluşlar tarafından yürütülmesi gerekmektedir. Psikolojik değerlendirme, depresyon testi, fiziki muayene ve laboratuvar temelli analizler depresyonun değerlendirme sürecinde başvurulan değerlendirme kriterleri arasındadır.
Depresyon psikolojik değerlendirmesi esnasında ilk olarak fiziki muayene yer almaktadır. Varsa kişinin tıbbi öyküsü alınır ve şikayetleri dinlenir. Gerekli profesyoneller aracılığıyla yapılan fiziki muayene ile depresyona neden olabilecek genetik veya biyolojik bir tıbbi durum olup olmadığı değerlendirilir. Fiziki muayenenin bir kısmını laboratuvar testleri oluşturmaktadır. Kan değerlerinin ne durumda olduğu depresyon için bir ipucu olabilir çünkü majör depresyon gibi depresyonun alt türlerinde kan değerleri bir değerlendirme kriteri olarak değerlendirilmektedir. Hormonal dengesizlikler ve vitamin eksiklerinin saptanması için de aynı şekilde laboratuvar testlerinden faydalanarak destek süreci planlanabilmektedir.
Daha sonrasında online psikolog tarafından gerekli psikolojik değerlendirmeler yapılır. Kişinin psikolojik olarak bir rahatsızlık öyküsü varsa bunlar dinlenir. Psikolojik değerlendirme esnasında Ruhsal Bozuklukların İstatistiksel El Kitabı (DSM-5) rehberliğinden faydalanılmaktadır. DSM'nin uygun gördüğü depresyon kriterleri doğrultusunda bir değerlendirme konulur ve gerekli destek süreci başlar.
Depresyon Desteği: Online Danışmanlık
Günümüz psikolojik bozuklukları arasında en sık rastlanan rahatsızlıklardan birisi olan depresyon, birçok insanın hayatını etkileyen ciddi bir ruh sağlığı sorunudur. Modern psikoloji ise depresyondan dolayı meydana gelen mağduriyetleri en aza indirmek ve insanlara iyi bir ruh hali sunmak için depresyonla mücadele doğrultusunda farklı destek teknikleri sunmaktadır.
Depresyonla mücadelenin en önemli kilit noktalarından birisi son zamanlarda sıkça başvurulan online danışmanlıktır. Alanında profesyonel ve depresyon konusunda gerekli yeterliliklere sahip bir online psikolog eşliğinde depresyona neden olan durumlar, bu durumlar karşısında kişinin nasıl bir pozisyon aldığı ve bu depresyonun aslında ne anlama geldiği gibi birçok konu ayrıntılı bir şekilde ele online danışmanlık esnasında ele alınır. Depresyonla baş edebilmek için uygun bir Eskişehir psikolog, tüm online danışmanlık sürecinizde size eşlik edecektir.
Depresyon desteği ile birlikte ilaç desteği de öngörülebilir. İlaç desteği ile birlikte beyindeki kimyasal dengeler tekrardan yapılandırılarak kişinin mevcut ruh halini daha iyi bir duruma getirmesi hedeflenir. Aynı zamanda ilaç takviyeleri bireyin online danışmanlık sürecine olan uyumu kolaylaştırır ve bu online danışmanlık sürecinde karşısında çıkan hem duygusal hem fiziki sorunlarla baş etmesine yardımcı olur.

Psikolog Ethem Tozbay
Mersin Üniversitesi Psikoloji bölümü mezunu olan Ethem Tozbay, Bilişsel Davranışçı Danışmanlık (BDT) ekolüyle kaygı bozuklukları, depresyon ve ilişki sorunları alanlarında online psikolojik destek sunmaktadır. TPD (Türk Psikologlar Derneği) üyesidir ve kanıta dayalı bilimsel yöntemleri danışanlarına uygular.
